रजनीश वाणी भाग 6

 रजनीश वाणी भाग सहा. जे सहज घडते, ते कर्तव्य आहे. जे स्वातंत्र्य करावे, तेच अकर्तव्य आहे. तुम्हाला आश्चर्य वाटेल, कारण तुमची व्याख्या अगदी उलट आहे. तुम्ही तर कर्तव्य न मानता, जे नाईलाजाने करावे लागते. बाप स्वतंत्र आहे, दाबावे लागत आहेत, तुम्ही म्हणता, कर्तव्य करत आहोत. आता हे कोणते फळ भोगावे हे आता चित्रपट पहायला मिळणार आहे, की क्लबमध्ये नाहीच होत, की रोटरची बैठक होत आहे. आम्हाला जन्म द्यायचा? हे सर्व विचार करत आहेत. कर्तव्याचा अर्थ तुम्हाला समजतो? कर्तव्याचा अर्थ आहे: जे तुमची इच्छाशक्ती असणे आवश्यक आहे. तुम्ही एखाद्या स्त्रीच्या प्रेमात पडता, तेंव्हा तुम्ही हे करत नाही. तेव्हा तुम्ही म्हणता, हे प्रेम आहे. पण जेव्हा तुम्ही आईला पहाल, तेव्हा म्हणता, कर्तव्य आहे. तुम्ही तुमच्या प्रेयसीला भेटायला, तेंव्हा मला कर्तव्य नाही, पण जेव्हा पत्नीला भेटण्यासाठी, तेंव्हा म्हणतात, कर्तव्य आहे, जे कर्तव्य आहे. कर्तव्याचा अर्थच आहे: कारण, तरी करावे. हृदयापासून केले नाही.. हे काय कर्तव्य आहे? तुमचा ' कर्तव्य' हा शब्दच घणेरडा आहे. मी तुम्हाला सांगेन- तेच करा, जे सहज आहे, बैठक द्या. जर बापाचे पाय दाब नसतील, तर क्षमा मागा, स्पष्ट सांगा की मनापासून उठणार नाही, खोटे करणार नाही. भाव असेल, तरच पाय चेपा. मी सांगतो, मार्गनाही आनंद होईल. हा माझा अनुभव आहे की तुम्ही पट्टीने दाबून असाल, तर मला आनंद होणार नाही. तुमच्यातील उर्जा, तरंग याद्वारे तुम्हाला तुमची जबाबदारी पार पाडत आहात. ना तुम्ही प्रसन्न आहात. ना तुम्ही आनंदित आहात, ना तुम्ही आनंदित करू शकता. जी गोष्ट आनंदातून जन्माला येत नाही, ती आनंदाला घालू शकत नाही. आनंदाने वाहिनी निर्माण करून आनंद होतो. तर तुम्ही स्पष्ट सांगा. आत एक, बाहेर असे करू नका. बाहेरून तर पाय दाबत आहात, आणि काही निश्चितपणे विचार चालू आहे, विपरीत विचार करत आहात, क्रोधित आहात, विचार करत आहात की वेळ वाया गेला आहे. शांतपणे असती, ती. पण तुम्ही स्वतःशी खोटे वागत आहात आणि पित्याही खरे आहेत. मी असे करत नाही. मी म्हणतो, तुम्ही मागा. म्हणा की मला माफ करा. जे सुखी, प्रीतिकर आहे, ते कर्तव्य. जे प्रितीकर नाही, सुखकारक नाही, तेच अकर्तव्य. तुम्हाला उलटे मार्गदर्शन केले आहे की प्रितिकर- अप्रतीकर चे काही नाही, सहज- असहज चा काही प्रश्न नाही.. मोठ्या प्रमाणात जसे चांगले, तसे केले तर कर्तव्य, तुम्हाला असे वाटते, तसे वागले तर अकर्र्तव्य. प्रत्येक व्यक्तीच्या मर्जिने वागत आहे. म्हणून तर खूप कमी लोक जगत आहेत. अधिक लोक तर मेल्याप्रमाणे आहेत, जगतच नाही. जगण्याची पद्धत काय आहे? त्यांच्या अपेक्षा पूर्ण करण्यात जीवन व्यतीत करत आहात, मग सुगंध कसा येईल? संगीताचा जन्म कसा होईल? तुम्ही कसे ना? सवदैवतांच्या अपेक्षा पूर्ण करत आहात. ना तुम्ही प्रसन्न आहात, ना ते प्रसन्न आहेत, सारे जग उदास गेले आहेत. नाही, हीच माझी मौलिक क्रांति जी मी तुम्हाला देऊ इच्छितो. तुम्ही तेच करा, ज्यात तुम्हाला आनंद होईल, नेटवर्क किमतीवर.तुम्हाला ज्यातून आनंद मिळत नाही, ते तुम्ही करू शकता, मग त्याची कितीही किंमत मोजावी तरी चालेल. तुम्हाला आठवण येईल की तुम्ही फिरायलात, हरला नाहीत. तुम्हाला त्रास होईल, कारण त्याची सवय तुम्ही खराब केल्याने, समाज विकृत झाला आहे. पण तुमची प्रामाणिकता त्यांच्या लक्षात येईल. त्यांना लक्षात येईल की तुम्ही विश्वासपात्र आहात कारण तुम्ही खरे आहात. सत्य अंततः कुणालाही नुकसान पोचवत नाही. अनेक वाटेल की नुकसान पोचू शकते. असत्य आपण आणि पडू भावनांना खोटे पाडू नका. जर तुम्ही त्यांना खोटे पाडत असाल तर तुम्ही खोट्याचा एक संग्रह जाल, ज्यातून जीवन आगाऊ बनले असेल फक्त हर राखाच राख असेल. आणि जर तुम्ही सहज बनत असाल, तर तुमच्या लक्षात येईल की, परमात्म्याचा शोध घ्यावा लागेल. तुमच्या सहजतेच्या झरोक्यातून एखाद्या दिवशी परमात्मा आत, कारण परमात्मा स्वतः सहजता. प्रा. महेन्द्र देशमुख ९०९६६९४२०